سه شنبه - 2017 نوامبر 21 - 3 ربيع الاول 1439 - 30 آبان 1396
Delicious facebook Telegram RSS ارسال به دوستان نسخه چاپی ذخیره خروجی XML خروجی متنی خروجی PDF
کد خبر : 193448
تاریخ انتشار : 27 مهر 1395 8:12
تعداد مشاهدات : 319

شرح زیارت عاشورا بخش دوم

مدرسه علمیه زهرای اطهر (س)

خداوند سلام را در قرآن از قول ابراهیم نقل کرده آنجا که با عمویش آزر گفتگو میکند که عمو بت پرستی نکن عمویش او را تهدید کرد که اگر دست از خدای خود بر نداری و به خدایان ما بی اعتنایی کنی و بر حرف خود بمانی تو را سنگسار کنم و گرنه سالها از من دور باش. ابراهیم در جواب گفت سلام علیک، سلام بر تو یعنی تو را وداع میکنم و چون آذر دانست که ابراهیم میرود از گفتار خود پشیمان شده و او را ایمن ساخت. ابراهیم گفت: ساستغفر لک ربی انه کان بی حفیا . من از خدا بر تو آمرزش میطلبم او بسیار در حق من مهربان است. این مطلب شاهد بر این است که رسم سلام از دین حنیف ابراهیم مثل حج و امثال آن نزد عرب باقیمانده بود، خداوند آن را سنت قرار داد که هر گاه دو نفر بهم میرسند سلام کنند

سلام در قرآن

خداوند سلام را در قرآن از قول ابراهیم نقل کرده آنجا که با عمویش آزر گفتگو میکند که عمو بت پرستی نکن عمویش او را تهدید کرد که اگر دست از خدای خود بر نداری و به خدایان ما بی اعتنایی کنی و بر حرف خود بمانی تو را سنگسار کنم و گرنه سالها از من دور باش.
ابراهیم در جواب گفت سلام علیک، سلام بر تو یعنی تو را وداع میکنم و چون آذر دانست که ابراهیم میرود از گفتار خود پشیمان شده و او را ایمن ساخت.
ابراهیم گفت: ساستغفر لک ربی انه کان بی حفیا . من از خدا بر تو آمرزش میطلبم او بسیار در حق من مهربان است.
این مطلب شاهد بر این است که رسم سلام از دین حنیف ابراهیم مثل حج و امثال آن نزد عرب باقیمانده بود، خداوند آن را سنت قرار داد که هر گاه دو نفر بهم میرسند سلام کنند.
در قرآن خطاب به پیغمبر می فرماید که به مؤمنین سلام فرماید:
و اذا جائک الذین یؤمنون بایاتنا فقل سلام علیکم کتب ربکم علی نفسه الرحمة ، هر گاه آنان که به آیات ما می گروند نزد تو آیند سلام بر شما باد پروردگارتان بر خویش رحمت نوشته است.
بلکه آن حضرت را امر به سلام بر همه می فرماید:
فاضفح عنهم و قل سلام فسوف تعلمون . (از حرف - 89(
از گناهان آنان درگذر و سلام بگو چرا که خود ایشان بزودی عواقب کار خود را خواهند دانست.
نیز به مؤمنین امر به سلام می فرماید: یا ایها الذین امنوا لا تدخلوا بیوتا غیر بیوتکم حتی تستأنسوا و تسلموا علی اهلها ذلکم خیر لکم لعلکم تذکرون )نور - 27(
ای کسانیکه ایمان آورده اید بخانه هایی غیر از خانه خود داخل نشوید تا آنکه رخصت یافته داخل شوید و بر اهل آن خانه سلام کنید (این اجازه همراه با درود) برای (حسن معاشرت شما) بهتر است تا شاید شما پند بگیرید.
و اگر کسی در خانه نباشد امر فرموده که بر خود سلام کنند: فاذا ادخلتم بیوتا فسلموا علی انفسکم تحیة من عندالله مبارکة طیبة . (نور - 61)
و هر وقت داخل خانه ای شوید(اگر کسی در آن خانه نباشد) بر خودتان سلام کنید که این تحیت برکتی نیکو از جانب خدا است.
خداوند سلام را تحیت خویش قرار داده و در مواردی از کلام خود ذکر کرده است: سلام علی نوح فی العالمین، سلام علی ابراهیم، سلام علی موسی و هارون .
خداوند بر همه پیغمبران سلام نموده است: و سلام علی المرسلین.
ولی بر آل هیچ پیغمبری سلام نکرده مگر پیغمبر خاتم، آنجا که فرمود: سلام علی آل یس.
چون این مسلم است که یس یکی از اسماء وجود مبارک پیغمبر است که در سوره یس میفرماید:
یس والقرآن الحکیم انک لمن المرسلین علی صراط مستقیم .
پس آل یاسین آل پیغمبر می باشند.
چون خداوند بر پیغمبر سلام میکند وجود مبارک پیغمبر بر دیگران سبقت سلام میجوید پس لازمست که مؤمنین نیز در سلام کردن بر یکدیگر سبقت جویند زیرا اولی ترین مردم به خدا و رسول کسی است که ابتدا به سلام نماید.
بلکه وارد شده که بخیلترین مردم کسی است که از مسلمانی بگذرد و به او سلام نکند. سلام کردن به بچه های ممیز و نیز مساوات بین فقیر و غنی در سلام کردن مستحب است.
در اخبار وارد شده که اگر در سلام کردن بین فقیر و غنی فرق بگذارد خداوند روز قیامت از او در غضب باشد.
سلام مرد بر زن جایز است ولی مکروه است که به زن جوان سلام نماید.
در خبر است که مردی بر در خانه کسی ایستاده بود، ملکی عبور میکرد، سئوال کرد چرا اینجا ایستاده ای جواب داد برادر مؤمنی دارم که میخواهم باو سلام کنم، ملک پرسید آیا بین تو و او خویشی هست و یا حاجتی داری؟ جواب داد نه. فقط برادر دینی منست و خواستم باو سلامی کرده باشم.
آن ملک گفت خداوند مرا نزد تو فرستاده و بر تو سلام میفرماید مرا زیارت کردی و رسیدگی نمودی بهشت را بر تو واجب کردم و ترا از غضب خود عفو و از آتش آزاد نمودم.
جواب سلام واجب است و باید بهتر جواب داد
اگر چه خود سلام مستحب است ولی جواب آن واجب است و باید بهتر جواب سلام بگویند، خداوند می فرماید: و اذا حییتم بتحیة فحیوا باحسن منها اوردوها ان الله کان علی کل شی حسیبا . (نساء 85) یعنی: هر گاه کسی شما را تحیت گفت و ستایش کرد شما نیز به تحیت و ستایشی مانند آن یا بهتر پاسخ دهید که خدا بحساب هر نیک و بدی کاملا خواهد رسید.
در تفسیر صافی از پیغمبر صلی الله علیه و آله روایت میکند که مردی بآن حضرت گفت: سلام علیک حضرت فرمودند: و علیک السلام و رحمة الله.
دیگری گفت: السلام علیک و رحمة الله.
حضرت فرمودند: علیک السلام و رحمة الله و برکاته.
دیگری گفت: السلام علیک و رحمة الله و برکاته.
حضرت فرمودند: و علیک.
آن مرد گفت: جواب مرا ناقص دادی. کلام خدا کجا رفته که: و اذا حییتم بتحیة فحیوا باحسن منها. حضرت فرمودند: تو چیز زائدی برای من باقی نگذاردی و من هم مثل سلام تو جواب دادم.
در کافی از حضرت باقر علیه السلام روایت میکند که فرمود: امیرالمؤمنین علیه السلام به قومی گذر کرد و بر آنها سلام نمود، آنان در جواب گفتند: علیک السلام و رحمة الله و برکاته و مغفرته و رضوانه. حضرت فرمود: نسبت به ما از آنچه ملائکه به پدرمان ابراهیم گفتند تجاوز نکنید.
این روایت اشاره دارد به اینکه رسم سلام تام و کامل یعنی عبارت: السلام علیک و رحمة الله و برکاته از راه و رسم ابراهیم گرفته شده و گفته قبلی ما را که تحیت به سلام از دین حنیف ابراهیم است تأکید میکند.
سلام نکردن بر چند دسته
با آنکه شعار مسلمانان سلامست و اخبار زیادی در تأکید آن وارد شده و فقهاء سلام را مستحب مؤکد دانسته اند معذلک دستور داده اند که به چند دسته نباید سلام کرد.
امیرالمؤمنین علیه السلام فرمود: سزاوار نیست به شش طایفه از مردم سلام کنید.
1 -
یهود و نصاری.
2 -
کسانی که شطرنج بازی می کنند.
3 -
کسانی که خمر مینوشند.
4 -
کسانی که بربط و طنبور می نوازند.
5 -
کسانیکه سب مادرها ورد زبانشان باشد.
6 -
شاعرانی که زنهای محصنه را قذف کنند.
و در خبر دیگری رباخوار و متجاهر به فسق و کسی که صورت مجسمه میسازد و نیز مخنث را از آنها شمرده است.
پس شخص مؤمن باید به اینگونه اشخاص سلام نکند، مگر در حال ضرورت و اگر کافر کتابی بر مسلمان سلام کرد و در جواب او علیکم یا علیک یا سلام تنها بگوید مانند زمان ما که رسم شده میگویند سلام عرض میکنم و او هم در جواب میگوید سلام عزیزم. پس به کسانیکه نباید سلام کرد اینگونه سلام کردن عیبی ندارد.
و یا به قصد قرآن سلام کند، زیرا سلام از کلمات قرآنی است، و یا به آن دو ملکی که با او هستند سلام نماید و در موقع ضرورت مانند طیابت و نحو آن برای دعا کردن باو بگوید: بارک الله لک فی دنیاک. بر شخص نمازگزار هم نباید سلام کرد.
از بعضی از اخبار استفاده میشود که مستحب سواره بر پیاده و آنکه مرکب بهتر دارد بر آنکه مرکب پستتر دارد، ایستاده بر نشسته، جماعت کم بر جماعت زیاد و کوچک بر بزرگ سلام کند.
معلوم است که اینها مستحب در مستحب است ولی اگر عکس آن واقع شود از استحباب بیرون نمیرود.
فرع 1
رد سلام دیگری در نماز واجب است گر چه سلام یا جواب آن به صیغه قرآن نباشد و اگر مخالفت کرد و جواب سلام را نداده به نماز ادامه داد نماز باطل نیست گر چه بعضی باطل دانسته اند.
فرع 2
رد سلام در نماز باید مثل سلام باشد پس اگر کسی بگوید سلام علیکم واجب است که در جواب آن بگوید سلام علیکم و جواب دیگری مانند: السلام علیکم یا سلام علیک نگوید: مگر آنکه در جواب قصد قرآنی کند.
فرع 3
اگر کسی به غلط به او سلام کرد واجبست که جواب آن را صحیح بگوید و بهتر قصد دعا و قرآنست.
فرع 4
اگر سلام کننده سلام بدون علیکم بگوید در جواب یا سلام گفته و علیکم را تقدیر بگیرد و یا سلام علیکم بگوید و دومی به قصد دعا یا قرآن بهتر است.
فرع 5
جواب سلام واجب فوری است و اگر عصیانا یانسیانا تأخیر کرد و دیگر واجب نیست.
واجبست که جواب سلام را به سلام کننده بشنواند و اگر کسی بسخریه یا مزاح سلام کند جواب آن واجب نیست.

سلام بر پیغمبر و ائمه طاهرین

سلام و صلوات فرستادن بر حضرت ختمی مرتبت صلی الله علیه و آله مستحب است و فضیلت بسیار دارد کسی که بر آنحضرت سلام و صلوات فرستد ملکی موکل جواب سلام او را میگوید و بعد به آنحضرت خبر میدهد که فلان شخص بشما سلام نمود، پس آنحضرت میفرماید: و علیه السلام.
در تحفةالزائر مجلسی از امام سجاد علیه السلام روایت میکند که پیغمبر خدا (ص) فرمودند که هر کس بعد از مرگ من قبر مرا زیارت کند چنانست که در حیات من بسوی من هجرت کرده باشد و اگر نتواند از دور به من سلام کند بمن میرسد.
نیز به سند معتبر روایت میکند از شخصی که بخدمت حضرت زهرا سلام الله علیها رفت حضرت از او پرسید از برای چه آمده ای؟ گفت از برای طلب برکت و ثواب.
فرمود: پدرم صلی الله علیه و آله بمن خبر داد که هر کس سه روز بر او و بر من سلام کند حقتعالی بهشت را بر او واجب گرداند.
آن شخص عرض کرد اینمطلب در حیات آنحضرت و شما میباشد. حضرت فرمود: چه در حیات و چه در ممات.
رسول خدا (ص) فرمود: هر کس در هر کجا بر من سلام کند بمن میرسد.
ابن ابی نصر خدمت حضرت رضا علیه السلام عرض کرد که بعد از نماز چگونه سلام و صلوات بر حضرت رسول صلی الله علیه و آله باید فرستاد؟ حضرت فرمود که میگویی؟
السلام علیک یا رسول الله و رحمة الله و برکاته السلام علیک یا محمد بن عبدالله السلام علیک یا خیرة السلام علیک یا حبیب الله السلام علیک یا صفوة الله السلام علیک یا امین الله اشهد انک رسول الله و اشهد انک محمد بن عبدالله و اشهد انک قدنصحت لامتک وجاهدت فی سبیل ربک و عبدته حتی اتیک الیقین فجزاک الله یا رسول الله افضل ماجزی نبیا امته اللهم صل علی محمد و آل محمد افضل ماصلیت علی ابراهیم و آل ابراهیم انک حمید مجید .
و در روایت معتبر دیگر از حضرت صادق علیه السلام منقولست که هر کس بخواهد قبر حضرت رسول و قبر امیرالمؤمنین و حضرت فاطمه و امام حسن و امام حسین و قبرهای حجت های خدا صلوات الله علیهم اجمعین را زیارت کند و در شهر خود باشد، روز جمعه غسل کند و جامه پاکیزه بپوشد و به صحرا رود، پس چهار رکعت نماز بخواند با هر سوره ای که میتواند پس به طرف قبله بایستد و بگوید:
السلام علیک ایها النبی و رحمة الله و برکاته السلام علیک ایها النبی المرسل و الوصی المرتضی والسیدة الزهرا و السبطان المجتبان و الاولاد و الاعلام و الامناء المنتجبون جئت انقطاعا الیکم و الی ابائکم و ولدکم الخلف علی برکةالخلق فقلبی و نصرتی لکم معدة حتی یحکم الله لدینه فمعکم معکم لا مع عدوکم انی لمن القائلین بفضلکم مقر برجعتکم لا انکر لله قدرة و لا ازعم الا ما شاء الله سبحان الله ذی الملک و الملکوت یسبح الله باسمائه جمیع خلقه و السلام علی ازواجکم و اجسادکم و السلام علیکم و رحمة الله و برکاته .
در روایت دیگر است که این زیارت را بر بام خانه خود بکن مرحوم مجلسی میفرماید: خواندن این گونه زیارات در صحرا یا بام خانه البته بهتر است اما اگر میسر نشود و در هر محلی که باشد و زیارت کند عیبی ندارد.

معنی اسلام

سلام در لغت بمعنای متعددی آمده که اصل در آنها بمعنی سلامتی و یکی از اسماء الهی است چه حقتعالی خلق را از بلایا و آفات و شرور و نقایص حفظ میکند پس مراد از سلام سلامتی و آسایش است و لفظ علی در علیک مفید شمول و احاطه میباشد.
بنابراین کسی که از دور یا نزدیک به امام سلام میکند باید متوجه باشد که هیچ آزار و صدمه ای از ناحیه او به امام نرسد، نه در هنگام سلام و نه بعد از آن.
و چون معلومست که حضرت ائمه علیهم السلام غرضشان جز هدایت مردم و بندگی خدا و ترک نافرمانی او چیز دیگری نیست البته از معصیت کردن مردم و اینکه از اوامر و نواهی الهی تخلف کنند ناراحت و متأذی خواهند شد.


نظر شما



نمایش غیر عمومی
تصویر امنیتی :